01-04-2007, Saat: 08:07 PM
Dudaklar?m?z derimizin bir par?as? de?ildir. Sindirim ve solunum sistemlerimizin bir par?as? olan a?z?m?z?n i?ini kaplayan mukoza ad? verilen bir tabakan?n d??a d?n?k uzant?s?d?rlar. Bu nedenle de renkleri tenimizin renginden farkl?, biraz daha k?rm?z?ms?d?r.
?yleyse dudaklar? bir ba?ka tene dokundurmak i?g?d?sel ve sinir sistemimizi etkileyen bir davran?? m?d?r yoksa tamamen k?lt?rel bir al??kanl?k m?d?r? Birbirini seven bir ?iftin ?p??mesinin onlara haz verdi?ini kimse inkar edemez ama ilkel kabilelerde ya?ayan insanlar?n medeni d?nyadan gelenlerin ?p??t?klerini g?r?nce, birbirlerini yemeye ?al??t?klar?n? san?p ?a??rd?klar? da olmu?tur.
?pme ve benzeri davran??lar hayvanlar d?nyas?nda da vard?r. ?empanzeler resmen ?p???rler. Deniz aslanlar? a??zlar?n? birbirlerine s?rter, yunuslar birbirlerinin y?zlerini a??zlar?n?n i?lerine al?rlar, kurtlar birbirlerinin dudaklar?n?, k?pekler sahiplerinin y?zlerini yalarlar. Demek ki bu davran?? bi?imi canl?lar?n kendilerini iyi hissetmelerine sebep oluyor. Ne var ki bu davran??lar?n hepsinde de cinsellikten ?ok ?efkat duygusu hakimdir.
?pmenin bir sayg? ifadesi olarak kullan?lmas?na tarihte daha ?ok rastlan?r. Roma imparatorlar? kar??lar?ndakilere verdikleri ?nemi, ?pmelerine izin verdikleri v?cutlar?n?n k?s?mlar? ile belli ediyorlard?. ?nemli ki?ilerin dudaklar?n?, daha az ?nemlilerin ellerini, ?nem vermedikleri ki?ilerin de ayaklar?n? ?pmelerine izin veriyorlard?. K?leler ise sadece imparatorun ayaklar?n? bast??? topra?? ?pebiliyorlard?. Erkekler aras?ndaki dudak (Ruslar) yanak ve el ?pme adetlerinin bu zamanlardan kald?klar? san?l?yor.
?nsanl?k tarihinde ?pmenin a?k?n ifadesi olarak kullan?lmas? olduk?a yenidir. ?pme olay? ?a?lar boyunca sadece annenin yavrusunu ?efkatle ?pmesi olarak g?r?l?r. Yeti?kin kar?? cinslerin birbirlerini ?pmesinin ?nc?s?, alt?nc? y?zy?lda Frans?zlard?r. 'Frans?z ?p?c???' deyimi de buradan ??km??t?r. Adet daha sonra Avrupa'n?n di?er k?s?mlar?na ve Rusya'ya yay?lm??, a?k?n bir ifadesi olarak evlilik t?renlerinin de bir par?as? olmu?tur.
Tarih boyunca sayg? ifadesi olarak kullan?lmas?na ra?men ?pmenin biyolojik bir olay oldu?u, bug?n ara?t?rmac?lar taraf?ndan saptanm??t?r. Yap?lan deneylerde, ?p??me an?nda, a??z ve dudaklardaki sinir u?lar?n?n uyar?lmas? sayesinde nabz?n y?kseldi?i, kan dola??m?n?n h?zland???, metabolizman?n canland???, adrenalin ve mutluluk hormonlar?n?n salg?land??? g?zlemlenmi?tir.
A??z sa?l???na ?nem veren insanlar?n bile dudak duda?a ?p???rken birbirlerine 250 ?e?it vir?s ve bakteri bula?t?rd?klar? bir kenara b?rak?l?rsa, ?p??me s?ras?nda 29 y?z kas?n?n gerilip gev?emesi, yakla??k 15 kalori harcanmas?, ba????kl?k sisteminin g??lenmesi, h?cre yenilenmesinin h?zlanmas? ve de en ?nemlisi ruhsal rahatlama sayesinde ?p??menin do?al bir tedavi y?ntemi olarak kabul edilebilece?i ileri s?r?lmektedir
al?nt?
?yleyse dudaklar? bir ba?ka tene dokundurmak i?g?d?sel ve sinir sistemimizi etkileyen bir davran?? m?d?r yoksa tamamen k?lt?rel bir al??kanl?k m?d?r? Birbirini seven bir ?iftin ?p??mesinin onlara haz verdi?ini kimse inkar edemez ama ilkel kabilelerde ya?ayan insanlar?n medeni d?nyadan gelenlerin ?p??t?klerini g?r?nce, birbirlerini yemeye ?al??t?klar?n? san?p ?a??rd?klar? da olmu?tur.
?pme ve benzeri davran??lar hayvanlar d?nyas?nda da vard?r. ?empanzeler resmen ?p???rler. Deniz aslanlar? a??zlar?n? birbirlerine s?rter, yunuslar birbirlerinin y?zlerini a??zlar?n?n i?lerine al?rlar, kurtlar birbirlerinin dudaklar?n?, k?pekler sahiplerinin y?zlerini yalarlar. Demek ki bu davran?? bi?imi canl?lar?n kendilerini iyi hissetmelerine sebep oluyor. Ne var ki bu davran??lar?n hepsinde de cinsellikten ?ok ?efkat duygusu hakimdir.
?pmenin bir sayg? ifadesi olarak kullan?lmas?na tarihte daha ?ok rastlan?r. Roma imparatorlar? kar??lar?ndakilere verdikleri ?nemi, ?pmelerine izin verdikleri v?cutlar?n?n k?s?mlar? ile belli ediyorlard?. ?nemli ki?ilerin dudaklar?n?, daha az ?nemlilerin ellerini, ?nem vermedikleri ki?ilerin de ayaklar?n? ?pmelerine izin veriyorlard?. K?leler ise sadece imparatorun ayaklar?n? bast??? topra?? ?pebiliyorlard?. Erkekler aras?ndaki dudak (Ruslar) yanak ve el ?pme adetlerinin bu zamanlardan kald?klar? san?l?yor.
?nsanl?k tarihinde ?pmenin a?k?n ifadesi olarak kullan?lmas? olduk?a yenidir. ?pme olay? ?a?lar boyunca sadece annenin yavrusunu ?efkatle ?pmesi olarak g?r?l?r. Yeti?kin kar?? cinslerin birbirlerini ?pmesinin ?nc?s?, alt?nc? y?zy?lda Frans?zlard?r. 'Frans?z ?p?c???' deyimi de buradan ??km??t?r. Adet daha sonra Avrupa'n?n di?er k?s?mlar?na ve Rusya'ya yay?lm??, a?k?n bir ifadesi olarak evlilik t?renlerinin de bir par?as? olmu?tur.
Tarih boyunca sayg? ifadesi olarak kullan?lmas?na ra?men ?pmenin biyolojik bir olay oldu?u, bug?n ara?t?rmac?lar taraf?ndan saptanm??t?r. Yap?lan deneylerde, ?p??me an?nda, a??z ve dudaklardaki sinir u?lar?n?n uyar?lmas? sayesinde nabz?n y?kseldi?i, kan dola??m?n?n h?zland???, metabolizman?n canland???, adrenalin ve mutluluk hormonlar?n?n salg?land??? g?zlemlenmi?tir.
A??z sa?l???na ?nem veren insanlar?n bile dudak duda?a ?p???rken birbirlerine 250 ?e?it vir?s ve bakteri bula?t?rd?klar? bir kenara b?rak?l?rsa, ?p??me s?ras?nda 29 y?z kas?n?n gerilip gev?emesi, yakla??k 15 kalori harcanmas?, ba????kl?k sisteminin g??lenmesi, h?cre yenilenmesinin h?zlanmas? ve de en ?nemlisi ruhsal rahatlama sayesinde ?p??menin do?al bir tedavi y?ntemi olarak kabul edilebilece?i ileri s?r?lmektedir
al?nt?
